Future Vision – Ambient Intelligence/Environment Intelligence en Verkeer

In het kort:

Alexa bezoekt haar broer Sven en ouders nadat ze tien jaar niet meer in Amsterdam is geweest, doordat ze in New York is gaan wonen en werken. Ze merkt dat er in de tussentijd heel wat is veranderd (zie de tijdslijn onderaan).

Hannah Biemold
Michelle Lentz
Maarten Wierda

8 oktober 2017- 4.29 PM - Schiphol Arrival Gate

Nerveus draait hij de Gaulloise tussen zijn vingers door. Het is tien jaar geleden sinds ze vertrok, hoe zou ze er nu uitzien? Hij haalt zijn hand door zijn toch al warrige haar. Dan ziet hij haar en zwaait. Alexa zwaait terug. ‘Svennemans, how are you?’ Ze omhelzen elkaar. ‘Goed, goed’. ‘Business as usual.’

Gezamenlijk lopen ze naar de grote hal om de trein naar Amsterdam Centraal te pakken. Net als Sven op de roltrap naar de perrons stapt, gaat er een alarm af. WIIEE!! De glazen deur klapt voor Alexa dicht. Ze wordt door het ID systeem niet herkend en geweigerd. Achter haar staan reizigers te morren of ze na zes jaar nog niet weet dat je getagged moet zijn voordat je aan het openbaar vervoer kan deelnemen. Ze gaat ze uit de weg. Sven neemt de roltrap weer omhoog. Alexa, ‘Wat is dit voor onzin?’ ‘Sorry, glad vergeten. Je moet gechipt zijn, een chip dat linkt aan het nationale datasysteem.’ Ze draait met haar ogen ‘Fantastic, the continuous survival of Deleuze.’

5.35 PM - Sprinter Schiphol- Amsterdam Centraal Station

Met hoge snelheid rijdt de Sprinter naar Centraal. Alexa en Sven zitten in hun individuele coupé. Alexa wrijft over haar linker voorarm. ‘Zachtzinnig was anders. Deze martelgang ondergaat iedereen?’ Sven lacht. ‘Jullie Yankees zijn zo kleinzerig. Misschien verzacht Katie Melua de pijn een beetje.’ Met luide stem schijnbaar pratend in het niets: ‘Muziek. Katie Melua. Shuffle.’ Uit de luidsprekers klinkt If you were a sailboat. Sven’s RFID is gekoppeld aan het internet dat weer is gekoppeld aan LastFM en alles bijhoudt waar hij naar luistert, een database opstelt. ‘Nadat de Noord Zuidlijn in gebruik werd genomen in 2011 bleek de invoering van de OV chipkaart niet voldoende.’ Een fel herfstzonnetje schijnt door het raam naar binnen, automatisch gaat het zwarte zonnescherm naar beneden. ‘Rottigheid alom op de verschillende perrons, dat eindigde met een dode. Registratie is sindsdien voor iedereen vereist die gebruik maakt van het openbaar vervoer. Er zijn groeperingen ontstaan die zich hiervan proberen te onttrekken, maar het is net als met de pinpas, als je er geen gebruik van wil maken, maak je het jezelf wel onnodig moeilijk.’ Alexa staart naar de nog steeds fiere Westertoren. ‘En ik maar denken dat London de stad van Big Brother was.’

6.02 PM – Centraal Station

‘Lopen of de metro?’ Haar fronsend zien kijken naar haar NoShou zegt genoeg. ‘Follow me’. Het Centraal Station is absoluut verbeterd in de tien jaar dat ze hier niet meer is geweest. Die vreselijke houten muren voor de verbouwing zijn weg, het historische plafond is weer zichtbaar en die afschuwelijke gele kaartautomaten zijn verdwenen. Cuypers kan trots zijn. De enige beveiliging en- betaling benodigdheden zijn de ingebouwde RFID lezers in de deuren van het gebouw voor algemene identificatie evenals in de treinen/trams om het bedrag van de rekening af te kunnen schrijven.

6.09 PM - Metro 52

‘Dit is metro 52 richting Amstelveense weg’ De stem is in ieder geval in de tien jaar geen spat veranderd, gelukkig. De witte lichtbalken flitsen voor de ramen langs. Ze zitten tussen werkenden, studenten, toeristen en vrijbuiters ingeklemd. Bang om te vallen is hier geen issue. ‘Vroeger nam ik altijd de tram naar het Spui.’ Sven schudt meewarig zijn hoofd, ‘vroegâh ja. Sinds jij weg bent gegaan naar de Big Apple is er heel wat veranderd. Hirshi Ali ging terug naar The States waar ze via sponsors haar eigen beveiliging regelde. Met het geld dat het rijk overhad, kreeg de stad eindelijk de uitstraling die ze verdiende.’ Alexa weet niet hoe ze op deze opmerking moet reageren. Sven, ‘Geintje, we hebben allemaal diep in de buidel moeten tasten, maar we hebben dan ook absoluut waar voor ons geld gekregen. Let maar op.’

6.16 PM – Amsterdam Centrum

Met open mond staat Alexa op de Dam om zich heen te kijken. ‘Je hebt er intelligenter uitgezien zus.’ Het kan haar niets schelen. Niets kan overtreffen wat ze op dit moment ziet. Het Spui dat er ooit uitzag als een bouwput is weer één met het Damrak. Er zijn geen trams, auto’s of taxi’s te bekennen. De trams rijden in een cirkel om het centrum heen en kunnen op elk gewenste plek stoppen of mensen oppikken, ook taxi’s kunnen ook pas buiten het centrum worden aangehouden. Vanaf het centraal station tot aan het Muntplein loopt een strook groen; bomen, struiken etc. dat aan weerszijde bestraat is en alleen begaanbaar voor voetgangers en een smal pad voor fietsers. ‘Het lijkt Barcelona wel, de Amsterdamse Ramblas.’ Ze lopen naar het Nationaal Monument. ‘Het milieu heeft weer meer prioriteit gekregen bij het stadsbestuur, en hoe vind je het?’ Ze gaan zitten op een van de bankjes die zich aan hun houding aanpast. Alexa, ‘Ongelofelijk mooi, back to basics, maar wel met alle technologie aanwezig, onder de grond of aanwezig in de gebruiksvoorwerpen zelf.’ Haar hand glijdt over de stalen bank. ‘New York is wat dat betreft nog steeds hetzelfde als in 2007. De groei van het aantal inwoners, vooral door immigratie en de aanhang naar het Taylorisme zorgt ervoor dat alles wat door mensen gedaan kan worden ook door mensen wórdt gedaan. Deze veranderingen hier had ik echt nooit verwacht.’

Ze staan op en lopen richting het PC Hoofthuis, geven de blinde man met zijn treurige muziek, op de hoek van de Dam, nog een euro. Alexa ziet een vrachtwagen van FrieslandFoods voor de AH staan. ‘Hoe komt deze dan terecht in het centrum? ‘Aha, je hebt het zwakke punt in deze ambiente omgeving gevonden. Enthousiast begint hij te vertellen; ‘Rond het centrum staan intelligente paaltjes die in de grond kunnen zakken. Als een vrachtwagen voor de paaltjes staat, wordt de chip gelezen en als ze ontheffing hebben, kunnen ze erdoor. Helaas blijken er steeds meer piraterij en creatieve geesten te zijn, zodat er toch nog af en toe een halve zool door het centrum sjeest. Het systeem werkt dus nog niet optimaal. We hebben nog steeds CCTV en politieagenten nodig om hen aan te pakken.’

6.43 PM - Singel

Via de Raadhuisstraat lopen ze naar Sven’s appartement aan de Singel. Als ze de straat willen oversteken, worden ze bijna overreden door een kudde knalrode fietsen waarvan hun berijders in pak zijn gestoken. Ze krijgen een aantal verwensingen naar hun hoofd geslingerd. Alexa sarcastisch, ‘Gelukkig hebben ze de Amsterdamse mentaliteit nog behouden, ik miste al iets. Zijn rode fietsen hier de nieuwe rage? Sven opent zijn voordeur. ‘Soort van, het is de herinvoering van het witte fietsenplan uit de jaren zestig. Door de stad verspreid staan stallingen waar je na registratie en het betalen van een borg de fiets kunt ontgrendelen en door heel Amsterdam kunt cruisen.

Hij helpt haar koffer de trap op tillen. ‘Het werkt perfect, zelfs als heel de stad door een stroomstoring plat ligt en je geen eigen vervoermiddel hebt, kun je overal komen. Ze hangen de jassen op aan de kapstok. ‘Koffie?’ Alexa loopt naar het raam. ‘Lekker. Langs de gracht ziet ze nog meer rode fietsen langs komen. In de stalling om de hoek staan een aantal groene, ten teken dat ze beschikbaar zijn. ‘Zijn de fietsen niet erg diefstal gevoelig, als iedereen ze kan pakken?’ Sven komt terug met twee koffie, ze gaan zitten aan de salontafel. ‘Daar hebben ze aan gedacht, ze zijn uitgevoerd met GPS zodat de centrale altijd weet waar ze zijn. Daarbij komt dat ze Amsterdam niet kunnen verlaten. Buiten de ring blokkeren simpelweg de wielen wat ook gebeurt wanneer men het slot probeert open te breken. Maar genoeg over het fietsenplan, wil je nog douchen voordat we gaan?’

7.58 PM – Autoweg/Broek in Waterland

Met tachtig kilometer per uur rijdt de Ford Mondeo door het polderlandschap. Alexa, ‘dus iedereen met een rijbewijs kan zo’n smarttaxi huren?’ Sven, ‘Als je een rijbewijs en geld hebt wel ja. Doordat iedereen deze taxi kan lenen evenals het fietsenplan zijn de parkeerproblemen in Amsterdam grotendeels opgelost. De auto’s worden ook van binnen automatisch individueel op de gebruiker ingesteld, wat ideaal is.’ De standaard ingebouwde TomTom geeft aan dat het nog vijf kilometer is naar Broek in Waterland. ‘Qua huur en veiligheid werkt het hetzelfde als de fietsenverhuur.’ Sven parkeert de wagen in de parkeerhaven, een paar straten van hun ouderlijk huis af.

Als ze uitstappen licht de straat onder hun voeten op. Een iedere stap die ze nemen wordt verlicht. Haar vragende gezicht wordt door Sven beantwoord. ‘dit is in plaats van de lantaarnpalen, deze waren niet milieuvriendelijk en hielpen niet preventief bij misdaadbestrijding. Op de snelweg hebben we ze nog wel anders zou het levensgevaarlijk worden.’ Aan het eind van de straat zien ze een man met een hond op hun aflopen, alleen bij de man licht de straat op. ‘Het idee is dat men nu altijd zichtbaar is, zoals je ziet werkt het vanaf 35 kilo, anders zou bij elk takje de straat in een disco veranderen. Ze werken op lichtstraling die overdag op de cellen vallen.’ Door het tuinhekje lopen ze naar de voordeur. Hun moeder doet open. ‘Hé lieverd, geeft haar een zoen, ‘en… nog wat veranderd in de tussentijd dat je weg bent geweest?’